Lợi dụng nhu cầu tìm việc, nhiều đối tượng đăng thông tin tuyển dụng giả trên Facebook, Zalo, TikTok hoặc các website tìm việc để yêu cầu ứng viên chuyển tiền với nhiều lý do như phí hồ sơ, phí đào tạo, tiền đặt cọc hoặc tiền thực hiện nhiệm vụ. Sau khi nhận tiền, đối tượng thường cắt liên lạc hoặc tiếp tục đưa ra các yêu cầu chuyển tiền khác.
Vậy lừa đảo bằng hình thức tuyển dụng online bị phạt thế nào? Hành vi này có thể bị xử lý hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy thuộc vào tính chất, thủ đoạn, số tiền chiếm đoạt và các tình tiết cụ thể. Trường hợp đủ dấu hiệu cấu thành tội phạm, người thực hiện có thể bị xử lý về Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174 Bộ luật Hình sự.
Lừa đảo tuyển dụng online là gì?
Lừa đảo tuyển dụng online là hình thức đối tượng sử dụng các nền tảng mạng xã hội, website, ứng dụng tìm việc hoặc các hội nhóm tuyển dụng để đưa ra thông tin tuyển dụng không đúng sự thật nhằm chiếm đoạt tiền hoặc tài sản của người tìm việc.
Các thủ đoạn thường gặp như đăng tin tuyển dụng với mức lương cao, yêu cầu người lao động nộp phí hồ sơ, phí đồng phục, phí đào tạo, phí đặt cọc hoặc chuyển tiền để nhận nhiệm vụ online. Sau khi nạn nhân chuyển tiền, đối tượng có thể chặn liên lạc, xóa tài khoản hoặc tiếp tục yêu cầu chuyển thêm tiền.
Tùy tính chất, mức độ và giá trị tài sản bị chiếm đoạt, người thực hiện hành vi có thể bị xử phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174 Bộ luật Hình sự.
Lừa đảo bằng hình thức tuyển dụng online bị phạt thế nào?
Lừa đảo tuyển dụng online được hiểu là việc sử dụng môi trường mạng để đưa ra thông tin tuyển dụng gian dối nhằm tạo lòng tin, khiến người tìm việc giao tiền hoặc tài sản, sau đó thực hiện hành vi chiếm đoạt.
Một số thủ đoạn thường gặp gồm giả danh doanh nghiệp để tuyển dụng, đưa ra mức lương cao bất thường, yêu cầu nộp phí nhận việc, phí đào tạo, tiền đặt cọc hoặc dụ ứng viên tham gia các nhiệm vụ online phải chuyển tiền trước.
Không phải mọi trường hợp tuyển dụng sai thông tin đều cấu thành tội phạm. Để truy cứu trách nhiệm hình sự, cơ quan có thẩm quyền phải xem xét thủ đoạn gian dối, mục đích chiếm đoạt, giá trị tài sản và các yếu tố khác theo quy định pháp luật.
Lừa đảo tuyển dụng online bao nhiêu tiền thì bị truy cứu hình sự?
Theo khoản 1 Điều 174 Bộ luật Hình sự, người dùng thủ đoạn gian dối để chiếm đoạt tài sản trị giá từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng có thể bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Trường hợp tài sản dưới 2 triệu đồng vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu thuộc một trong các trường hợp luật định.
Đối với hành vi lừa đảo tuyển dụng online, thủ đoạn gian dối có thể thể hiện qua việc:
- Giả danh công ty, doanh nghiệp để đăng tin tuyển dụng;
- Đưa ra công việc không có thật;
- Cam kết mức lương, thưởng hoặc quyền lợi không có thật;
- Yêu cầu ứng viên chuyển tiền để được nhận việc;
- Thu phí hồ sơ, phí đào tạo nhưng không có hoạt động tuyển dụng thực tế;
- Dụ người tìm việc chuyển tiền để thực hiện nhiệm vụ rồi chiếm đoạt.
Điểm quan trọng là phải chứng minh được người thực hiện đã sử dụng thông tin gian dối nhằm làm cho người khác tin tưởng và giao tài sản, đồng thời có mục đích chiếm đoạt.
Lừa đảo tuyển dụng online chiếm đoạt từ 50 triệu đồng bị phạt thế nào?
Nếu hành vi thuộc khoản 2 Điều 174 Bộ luật Hình sự, trong đó có trường hợp chiếm đoạt tài sản từ 50 triệu đồng đến dưới 200 triệu đồng, người phạm tội có thể bị phạt tù từ 2 năm đến 7 năm. Ngoài giá trị tài sản, các tình tiết như có tổ chức, có tính chất chuyên nghiệp, dùng thủ đoạn xảo quyệt hoặc tái phạm nguy hiểm cũng có thể làm phát sinh khung hình phạt này.
Trường hợp chiếm đoạt từ 200 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng, mức phạt tù có thể từ 7 năm đến 15 năm.
Nếu chiếm đoạt từ 500 triệu đồng trở lên, người phạm tội có thể bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân. Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm hoặc bị tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
Lừa đảo tuyển dụng online dưới 2 triệu đồng có bị đi tù không?
Không phải cứ chiếm đoạt dưới 2 triệu đồng là đương nhiên không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Khoản 1 Điều 174 Bộ luật Hình sự quy định trường hợp tài sản dưới 2 triệu đồng vẫn có thể bị xử lý hình sự nếu người thực hiện thuộc một trong các trường hợp như đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi chiếm đoạt tài sản mà còn vi phạm; đã bị kết án về một số tội danh liên quan mà chưa được xóa án tích; gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội hoặc tài sản là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ.
Do đó, khi giải quyết một vụ lừa đảo tuyển dụng online, không nên chỉ nhìn vào số tiền mà cần đánh giá toàn bộ hành vi và tình tiết của vụ việc.
Dấu hiệu nhận biết lừa đảo tuyển dụng online
Người tìm việc nên cảnh giác với các tin tuyển dụng có một hoặc nhiều dấu hiệu bất thường sau:
Yêu cầu chuyển tiền trước: Đối tượng yêu cầu nộp phí hồ sơ, phí giữ chỗ, phí đào tạo hoặc tiền đặt cọc mới được nhận việc.
Mức thu nhập bất thường: Công việc không yêu cầu kinh nghiệm, bằng cấp nhưng lại cam kết thu nhập rất cao trong thời gian ngắn.
Thông tin doanh nghiệp không rõ ràng: Không cung cấp được tên doanh nghiệp chính xác, địa chỉ, mã số doanh nghiệp hoặc thông tin liên hệ chính thống.
Liên tục yêu cầu chuyển thêm tiền: Sau khi nạn nhân chuyển khoản lần đầu, đối tượng đưa ra các lý do như cần nâng cấp tài khoản, hoàn thành nhiệm vụ hoặc mở khóa để tiếp tục yêu cầu chuyển tiền.
Tài khoản tuyển dụng có dấu hiệu giả mạo: Tài khoản mới tạo, thông tin sơ sài, sử dụng hình ảnh và logo của doanh nghiệp khác nhưng không chứng minh được mối liên hệ với doanh nghiệp.
Ví dụ về lừa đảo tuyển dụng online
A đăng bài tuyển cộng tác viên làm việc tại nhà trên mạng xã hội và cam kết thu nhập từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng/ngày. A yêu cầu ứng viên chuyển 300.000 đồng để kích hoạt tài khoản làm việc.
Sau khi ứng viên chuyển tiền, A tiếp tục yêu cầu chuyển thêm 2 triệu đồng với lý do phải nâng cấp nhiệm vụ. Khi ứng viên tiếp tục chuyển tiền, A lại đưa ra các yêu cầu mới rồi chặn liên lạc.
Nếu cơ quan chức năng xác định A không thực sự có nhu cầu tuyển dụng mà ngay từ đầu đã tạo dựng thông tin gian dối nhằm chiếm đoạt tiền của ứng viên thì hành vi có thể bị xem xét về Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174 Bộ luật Hình sự.
Nếu A thực hiện hành vi với nhiều người và tổng số tiền chiếm đoạt lớn thì mức độ trách nhiệm hình sự có thể nghiêm trọng hơn.
Luật sư Nguyễn Văn Hùng lưu ý: Cần xác định rõ thủ đoạn gian dối, mục đích chiếm đoạt và số tiền bị chiếm đoạt để đánh giá trách nhiệm hình sự. Người bị hại nên lưu giữ đầy đủ chứng cứ và trình báo cơ quan chức năng.
Bị lừa đảo tuyển dụng online phải làm gì?
Khi phát hiện bị lừa đảo, người bị hại nên nhanh chóng lưu giữ toàn bộ chứng cứ liên quan đến vụ việc, bao gồm:
- Nội dung bài đăng tuyển dụng;
- Tên và đường dẫn tài khoản của người tuyển dụng;
- Tin nhắn trao đổi;
- Số điện thoại của đối tượng;
- Thông tin doanh nghiệp được sử dụng để tuyển dụng;
- Số tài khoản ngân hàng nhận tiền;
- Sao kê, biên lai hoặc ảnh chụp giao dịch;
- Các file, hình ảnh, hợp đồng hoặc tài liệu mà đối tượng cung cấp.
Người bị hại cũng nên liên hệ ngân hàng trong thời gian sớm nhất nếu vừa thực hiện giao dịch và trình báo cơ quan Công an để được tiếp nhận, xác minh vụ việc.
Không nên tiếp tục chuyển tiền với lý do “đóng phí để nhận lại tiền”, “mở khóa tài khoản” hoặc “hoàn tất thủ tục hoàn tiền”, bởi đây có thể là thủ đoạn tiếp tục chiếm đoạt tài sản.
Nếu bạn cần hỗ trợ, hãy đăng ký tư vấn trực tiếp hoặc online với Luật Thiên Mã để được giải đáp chi tiết, xây dựng phương án xử lý tối ưu với chi phí hợp lý, phải chăng và phù hợp với từng trường hợp cụ thể.
Kết luận
Lừa đảo bằng hình thức tuyển dụng online bị phạt thế nào phụ thuộc vào giá trị tài sản bị chiếm đoạt, thủ đoạn thực hiện, số lượng người bị hại và các tình tiết cụ thể. Nếu đủ yếu tố cấu thành Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, người phạm tội có thể bị xử phạt theo Điều 174 Bộ luật Hình sự với mức cao nhất là 12–20 năm tù hoặc tù chung thân khi chiếm đoạt từ 500 triệu đồng trở lên.
Người tìm việc cần thận trọng với những tin tuyển dụng yêu cầu chuyển tiền trước, cam kết thu nhập quá cao hoặc không xác minh được thông tin doanh nghiệp. Nếu nghi ngờ đã bị lừa đảo, cần nhanh chóng lưu giữ chứng cứ, liên hệ ngân hàng khi cần thiết và trình báo cơ quan Công an để được hướng dẫn, xử lý theo quy định pháp luật.
