Luật đất đai

Thủ tục thu hồi đất theo quy định pháp luật hiện hành

Thủ tục thu hồi đất cần phải được thực hiện theo đúng quy trình và quy định của pháp luật. Thu hồi đất là thuật ngữ không còn quá xa lại đối với chúng ta, và ngày càng phổ biến hơn. Bởi hoạt động thu hồi đất là một trong những vấn đề quan trọng và khá nhạy cảm, liên quan đến lợi ích và quyền lợi cá nhân của người bị thu hồi đất. Vì vậy, mỗi chúng ta cần hiểu rõ thuật ngữ này, và các quy định xung quanh việc thu hồi đất.

Bài viết dưới đây, chúng tôi sẽ cung cấp cho các bạn những thông tin đầy đủ và mới nhất về thủ tục thu hồi đất. Bài viết bao gồm các danh mục chính, như: Cưỡng chế thu hồi đất là gì? Điều kiện thu hồi đất? Thủ tục thu hồi đất bao gồm những gì? Và cơ quan nào có thẩm quyền ban hành thông báo thu hồi? Nếu các bạn có thắc mắc về thủ tục thu hồi đất, hay bất cứ vấn đề luật pháp nào, hãy nhấc máy gọi cho Luật Thiên Mã theo số điện thoại 1900 6174, để được hỗ trợ giải đáp. 

>>>Luật sư tư vấn miễn phí về các quy định liên thủ tục thu hồi đất. Gọi ngay 1900.6174

Thu hồi đất là gì?

Thu hồi đất được hiểu đơn giản là việc Nhà nước ra quyết định để thu hồi lại quyền sử dụng đất hoặc thu lại đất đã giao trước đó cho các nhân, tổ chức quản lý. 

Nhà nước có thể thu hồi lại đất vì nhiều mục đích khác nhau, ví dụ: thu hồi lại vì vấn đề quốc phòng – an ninh; kinh tế; xã hội; chính trị; pháp luật…Nếu người sử dụng đất bị Nhà nước thu hồi đất, nếu đủ điều kiện được bồi thường theo quy định, thì người đó sẽ được nhận bồi thường. 

Tuy nhiên, bên cạnh đó, cũng có trường hợp Nhà nước sẽ không phải bồi thường với những trường hợp thu hồi không phải bồi thường gắn liền với tài sản. 

thu-tuc-thu-hoi-dat-3

>>>Luật sư giải đáp miễn phí về thu hồi đất là gì? Gọi ngay 1900.6174

Cưỡng chế thu hồi đất là gì?

Hiện nay, trong các văn bản quy phạm pháp luật, hay các nghị định khác, chưa quy định về định nghĩa “Cưỡng chế thu hồi đất”. Điều 71 Luật đất đai quy định về nội dung của cưỡng chế thu hồi đất.

Cưỡng chế thu hồi đất còn được hiểu đơn giản là cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi lại đất, là những biện pháp cưỡng chế mà cơ quan có thẩm quyền áp dụng để bắt buộc người sử dụng đất giao lại đất, các quyết định thu hồi đất đã được cơ quan ban hành trước đó. 

Nếu trường hợp cơ quan có thẩm quyền, đã thực hiện các biện pháp thuyết phục, thỏa thuận, nhưng người sử dụng đất không chấp nhận giao đất, thì sử dụng biện pháp cưỡng chế thu hồi. Đây là biện pháp cuối cùng trong quá trình thu hồi đất. 

>>>Luật sư giải đáp miễn phí về cưỡng chế thu hồi đất là gì? Gọi ngay 1900.6174

Điều kiện thu hồi đất

Anh Nam có câu hỏi như sau:

Chào Luật sư! Gia đình tôi có mảnh đất dưới quê, và đang thuộc dự án thu hồi để xây dựng khu công nghiệp. Nhưng vì một số lý do, nên tôi không đồng ý với thỏa thuận của chính quyền thu hồi và họ nói là sẽ thực hiện các biện pháp cưỡng chế. Vì vậy, tôi muốn hỏi Luật sư về điều kiện bị cưỡng chế thu hồi đất như thế nào? Cảm ơn Luật sư! 

Theo Điều 71 Luật đất đai, quy định việc thực hiện cưỡng chế thu hồi, như sau: 

1. Nguyên tắc cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi đất 

Cưỡng chế thực hiện các quyết định thu hồi đất cũng tương tự như việc cưỡng chế thu hồi đất. Phải đáp ứng đủ các nguyên tắc: Công khai; công bằng; khách quan; đảm bảo tính dân chủ; đúng theo trình tự; thủ tục. Việc cưỡng chế chỉ được thực hiện trong giờ hành chính. 

2. Điều kiện cưỡng chế thu hồi đất

Việc thu hồi đất chỉ được diễn ra khi đã đáp ứng đủ các điều kiện sau: 

– Mặc dù cơ quan thẩm quyền, Uỷ ban có những biện pháp thỏa thuận, thuyết phục, nhưng người sử dụng đất có các hành vi chống đối, không chấp hành các thủ tục thu hồi đất; 

– Quyết định thu hồi đất đã được niêm yết, công khai tại trụ sở Uỷ ban nhân dân cấp xã (huyện); nhà văn hoá,..nơi có đất bị thu hồi

– Thực hiện các biện pháp cưỡng chế khi có quyết định cưỡng chế thực hiện 

Như vậy, nếu thuộc một trong các điều kiện  trên, sẽ thực hiện các biện pháp cưỡng chế thu hồi đất. Trường hợp nếu người sử dụng đất cố tình vắng mặt không nhận cưỡng chế, cơ quan có thẩm quyền sẽ lập biên bản ghi nhận lại.  

thu-tuc-thu-hoi-dat-2

 >>>Luật sư giải đáp miễn phí về điều kiện thu hồi đất. Gọi ngay 1900.6174

Thủ tục thu hồi đất

Chị Nga có câu hỏi như sau:

Chào Luật sư! Mảnh đất nhà tôi nằm trong những danh sách thu hồi để xây bệnh viện, Uỷ ban nhân dân  đã thoả thuận với tôi về giá của mảnh đất, và tôi đã đồng ý. Tôi muốn hỏi về quá trình, thủ tục của việc thu hồi đất diễn ra như thế nào? Cảm ơn luật sư!

Thủ tục để thu hồi đất được quy định rõ trong Điều 69 và Điều 71 Luật đất đai.

Bước 1: Thông báo thu hồi đất

Uỷ ban nhân dân cấp xã (huyện) nơi có đất bị thu hồi có thẩm quyền ra các quyết định sau: 

– Thu hồi đất của các tổ chức tôn giáo; các tổ chức nước ngoài có chức năng ngoại giao; các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; 

– Đất nông nghiệp thuộc dự án công ích 

– Thu hồi đất của cá nhân, hộ gia đình, cộng đồng dân cư

– Đất của người Việt Nam định cư ở nước ngoài, 

– Thời hạn thu hồi đất: Chậm nhất là 90 ngày đối với đất nông nghiệp; Đất phi nông nghiệp thời hạn là 180 ngày 

– Gửi thông báo thu hồi đất: Thông báo đến người sử dụng đất có đất bị thu; phổ biến dân cư trong khu vực 

Bước 2: Điều tra, kiểm đếm 

Uỷ ban nhân dân phối hợp với các tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, triển khai kế hoạch thu hồi 

Người sử dụng đất có nghĩa vụ phối hợp với các tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường 

Nếu người sử dụng đất không thực hiện các biện pháp hợp tác, phối hợp điều tra, thì Uỷ ban nhân dân, tổ chức phối hợp thuyết phục, thoả thuận 

Bước 3: Lấy ý kiến 

Tổ chức làm nhiệm vụ có trách nhiệm bồi thường, tái định cư đối với các dự án thu hồi 

Lấy ý kiến về phương án bồi thường, hỗ trợ theo hình thức tổ chức. Công khai các phương án bồi thường

Việc lấy ý kiến phải được lập thành văn bản có xác nhận của Uỷ ban nhân dân cấp xã (huyện), ghi rõ nội dung nội dung ý kiến, đồng ý hay không đồng ý  

Bước 4: Quyết định các phương án bồi thường

 Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền (cấp tỉnh, cấp huyện) quyết định thu hồi đất, quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trong cùng một ngày.

Bước 5: Cưỡng chế bồi thường (nếu có) 

– Cơ quan thẩm quyền, Uỷ ban có những biện pháp thỏa thuận, thuyết phục, nhưng người sử dụng đất có các hành vi chống đối, không chấp hành các thủ tục để thu hồi đất; 

– Quyết định thu hồi đất đã được niêm yết, công khai tại trụ sở Uỷ ban nhân dân cấp xã (huyện); nhà văn hoá,..nơi có đất bị thu hồi

– Thực hiện các biện pháp cưỡng chế khi có quyết định cưỡng chế thực hiện.

Các nội dung trên là toàn bộ thủ tục để thu hồi đất. Trình tự phải đúng theo các thủ tục, được tiến hành từng bước để đảm bảo tính công bằng, khách quan. 

 >>>Luật sư giải đáp miễn phí về các bước trong thủ tục để thu hồi đất cưỡng chế. Gọi ngay 1900.6174

Thủ tục thu hồi đất cưỡng chế gồm hồ sơ gì?

Chị Linh có câu hỏi như sau:

Chào Luật sư! Gia đình tôi có mảnh đất dưới quê, và đang thuộc dự án thu hồi để xây dựng khu công nghiệp. Nhưng vì một số lý do, nên tôi không đồng ý với thỏa thuận của chính quyền thu hồi và họ nói là sẽ thực hiện các biện pháp cưỡng chế. Vì vậy, tôi muốn hỏi Luật sư về thủ tục cưỡng chế thu hồi đất như thế nào? Cảm ơn Luật sư!  

Trường hợp nếu người dân không giao đất, cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cưỡng chế giao đất. Thủ tục được thực hiện theo các bước sau: 

– Sau khi xác định đủ điều kiện cưỡng chế, cơ quan Uỷ ban nhân dân thực hiện quyết định cưỡng chế thu hồi đất., thực hiện các cưỡng chế ban hành. 

– Thành lập Ban cưỡng chế theo quyết định của Chủ tịch Uỷ ban nhân dân cấp huyện 

– Nhiệm vụ của Ban cưỡng chế là: thuyết phục, vận động những người sử dụng đất. Nếu người sử dụng đất chấp nhận, hợp tác thì Ban cưỡng chế lập văn bản ghi nhận.

– Nếu người sử dụng đất không hợp tác, không chấp nhận quyết định cưỡng chế thu hồi, Ban thực hiện cưỡng chế phải tổ chức thực hiện cưỡng chế 

– Ban lực lượng cưỡng chế phối hợp với các cơ quan khác: Công an; Uỷ ban nhân dân, để sử dụng các biện pháp phù hợp với pháp luật, buộc người cưỡng chế ra khỏi khu đất. 

– Trong quá trình cưỡng chế, lực lượng công an có nhiệm vụ giữ gìn trật tự an ninh. Các cơ quan khác có nhiệm vụ phối hợp với Ban cưỡng chế, thực hiện quyết định giao đất 

Vì vậy, có thể thấy, việc cưỡng chế thu hồi đất chỉ xảy ra nếu người sử dụng đất không hợp tác giao đất. Cố tính, bất hợp tác với cơ quan, mặc dù đã thoả thuận. 

thu-tuc-thu-hoi-dat-1

>>>Xem thêm: Thu hồi đất phải thỏa thuận với dân về giá đền bù như thế nào?

Cơ quan nào có thẩm quyền ban hành thông báo thu hồi đất?

Thẩm quyền thu hồi đất được quy định tại Điều 66 Luật đất đai, cụ thể: 

Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh:

  • Thu hồi đất của các tổ chức tôn giáo; các tổ chức nước ngoài có chức năng ngoại giao; các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; 
  • Đất nông nghiệp thuộc dự án công ích 
  • Thu hồi đất của cá nhân, hộ gia đình, cộng đồng dân cư
  • Đất của người Việt Nam định cư ở nước ngoài, 

Uỷ ban nhân dân cấp huyện: 

  • Thực hiện thu hồi đất với đất của cá nhân, hộ gia đình
  • Đất của người Việt Nam định cư ở nước ngoài 

Như vậy, có thể thấy cơ quan có thẩm quyền chủ yếu thu hồi đất là Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh (huyện). Các cơ quan này, không được uỷ quyền thu hồi đất. 

>>>Xem thêm: Thủ tục cưỡng chế thu hồi đất được thực hiện như thế nào?

Trên đây là toàn bộ thông tin về thủ tục thu hồi đất mà chúng tôi cung cấp cho các bạn. Nhiều người vẫn hay thường nhầm lẫn bất kể trường hợp thu hồi đất nào cũng phải thỏa thuận bồi thường, nhưng theo quy định của pháp luật, tùy từng trường hợp mới được nhận mức bồi thường này.

Hoạt động thu hồi đất là một trong những vấn đề nhạy cảm, có thể gây ra nguy cơ xung đột giữa người dân với Nhà nước, bởi nó ảnh hưởng trực tiếp tới quyền lợi của người bị thu hồi, vì vậy chúng ta cần nắm rõ các quy định này. Nếu các bạn có thắc mắc về vấn đề thu hồi đất, hay các vấn đề pháp luật khác, hãy liên hệ với Luật Thiên Mã theo số điện thoại liên lạc 1900 6174, để được hỗ trợ.  

 

Gọi ngay: 1900.6174 - Để gặp luật sư tư vấn 24/7